Gmina położona w sercu Kujaw, wyróżniona tytułem “Najpiękniejsza Wieś” w ostatnim konkursie organizowanym przez Wojewódzki Ośrodek Kultury, przyciąga uwagę nie tylko malowniczym krajobrazem, ale także zaangażowaną społecznością i innowacyjnymi rozwiązaniami w zakresie rozwoju lokalnego. W artykule przybliżymy jej historię, kulisy rywalizacji oraz plany na przyszłość, które mogą stać się inspiracją dla innych samorządów.
Historia i walory przyrodnicze gminy
Gmina kontynuuje wiekowe tradycje rolnicze i kulturowe regionu Kujaw, w którym osadnictwo sięga czasów Prusów. Jej teren zajmuje ponad 150 km² i obfituje w malownicze łąki, rozległe lasy oraz liczne jeziora o krystalicznie czystej wodzie. Już od połowy XIX wieku mieszkańcy pielęgnowali charakterystyczne drewniane chaty, przekształcając je w przykład architektury ludowej z unikatowymi zdobieniami.
Na terenie gminy znajdują się cenne rezerwaty przyrody, m.in. Rezerwat Dąbrowa Środkowa, chroniący rzadkie gatunki drzew i ptaków. Dzięki programowi odbudowy ekosystemów bagiennych, udało się przywrócić stanowiska chronionych roślin wodnych. Obecnie gmina promuje ekoturystykę, organizując wycieczki ornitologiczne i spływy kajakowe.
Lista najważniejszych walorów przyrodniczych
- Rezerwat Dąbrowa Środkowa ze stanowiskami żółwia błotnego
- Jezioro Srebrne z plażą i przystanią kajakową
- Ścieżki dydaktyczne o łącznej długości 25 km
- Unikatowe ziołorośla i łąki kwietne chronione programem Natura 2000
Przebieg konkursu i kryteria oceny
Konkurs na “Najpiękniejszą Wieś” organizowany jest corocznie przez instytucje kultury i samorządy wojewódzkie. Tegoroczna edycja zgromadziła rekordową liczbę zgłoszeń – ponad 60 wsi z całej Polski. Gmina, która zwyciężyła, przeszła przez kilka etapów rywalizacji:
- Ocena dokumentacji zgłoszeniowej pod kątem zachowania tradycji i układu przestrzennego
- Wizyta komisji eksperckiej, w skład której weszli architekci krajobrazu, historycy i specjaliści od dziedzictwa kulturowego
- Analiza działań na rzecz ochrony środowiska oraz edukacji ekologicznej
- Głosowanie mieszkańców i internautów na portalu wojewódzkim
Podczas wizyty komisji eksperci zwracali uwagę na spójność przestrzenną, estetykę zabudowy, a także na rozwiązania proekologiczne, takie jak systemy odzyskiwania wody opadowej czy instalacje fotowoltaiczne na budynkach użyteczności publicznej. Obszerny katalog ocen zawierał ponad 50 kryteriów, w tym zachowanie tradycji budownictwa, ilość inwestycji w infrastrukturę rekreacyjną oraz działalność edukacyjną wśród dzieci i młodzieży.
Działania mieszkańców i inwestycje rozwojowe
Mieszkańcy gminy od lat angażują się w różnorodne projekty społeczne i kulturalne. Kluczowym punktem programu było odnowienie miejscowego zespołu pałacowo-parkowego, gdzie odbywają się festiwale folklorystyczne i warsztaty rękodzielnicze. W ramach strategicznego planu rozwoju do 2030 roku przewidziano:
- rewitalizację 5 zabytkowych stawów rybnych
- budowę ścieżek rowerowych łączących wsie w gminie
- modernizację ośrodka kultury z salą widowiskową na 300 miejsc
- uruchomienie punktu informacji turystycznej z usługami multimedialnymi
W ostatnim roku gmina pozyskała środki unijne na zakup pojazdu elektrycznego do transportu seniorów oraz na stworzenie pracowni edukacyjnej promującej odnawialne źródła energii. Dzięki współpracy z lokalnymi rolnikami uruchomiono program „Z pola na stół”, wspierający sprzedaż bezpośrednią świeżych produktów i promujący ekologię.
Znaczenie zwycięstwa dla regionu
Zdobycie tytułu “Najpiękniejsza Wieś” to nie tylko prestiż, ale przede wszystkim impuls do dalszych działań. Gmina planuje zwiększyć nakłady na promocję turystyki, organizując międzynarodowe wydarzenia kulturalne i kulinarne. W ciągu najbliższych miesięcy uruchomiony zostanie cykl szkoleń dla przedsiębiorców z sektora agroturystyki, co przyczyni się do wzrostu miejsc pracy oraz zwiększenia atrakcyjności regionu.
W efekcie zwycięstwa wzrastają statystyki odwiedzin – w sezonie letnim odnotowano ponad 20% wzrost przyjazdów turystów w porównaniu z ubiegłym rokiem. Lokalne media podkreślają, że sukces wpisuje się w strategię zrównoważonego rozwoju i może stać się modelem dla innych gmin w Polsce.